Akt poświadczenia dziedziczenia
W akcie poświadczenia dziedziczenia stwierdza się, kto jest spadkobiercą osoby zmarłej.
Może on zostać sporządzony wyłącznie na zgodne żądanie wszystkich osób, które mogą dziedziczyć – zarówno z ustawy, jak i z testamentu. Przed jego sporządzeniem notariusz sporządza protokół dziedziczenia z udziałem zainteresowanych stron oraz przyjmuje oświadczenia spadkowe, o ile nie upłynęło jeszcze sześć miesięcy od otwarcia spadku i oświadczenia te nie zostały wcześniej złożone. Zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia wywołuje takie same skutki prawne jak prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.
Wymagane dokumenty:
- Dokumenty tożsamości – dowód osobisty lub paszport,
- Odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy,
- Odpis skrócony aktu małżeństwa spadkodawcy - jeśli w chwili śmierci spadkodawca pozostawał w związku małżeńskim,
- Odpis skrócony aktu urodzenia lub aktu małżeństwa – każdego ze spadkobierców; akty małżeństwa dotyczą osób, które zmieniły nazwisko,
- Zaświadczenie o nr ewidencyjnym PESEL oraz adresie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy - z Urzędu Miasta lub Gminy,
- Testament – jeżeli był sporządzony,
- numery ksiąg wieczystych nieruchomości/ lokali/ spółdzielczych własnościowych praw do lokali wchodzących w skład spadku po zmarłym.
W wyjątkowych sytuacjach mogą być potrzebne również inne dokumenty niż wymienione powyżej.
Podatek
Notariusz nie pobiera podatku przy sporządzaniu aktu poświadczenia dziedziczenia. Spadkobiercy mają obowiązek samodzielnie złożyć do właściwego urzędu skarbowego odpowiednią deklarację podatkową – osobiście, listownie lub elektronicznie za pośrednictwem platformy ePUAP. Osoby należące do tzw. grupy „zero”, czyli najbliższej rodziny (małżonek, zstępni, wstępni, pasierbowie, rodzeństwo, ojczym i macocha), składają formularz SD-Z2 w celu skorzystania ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Zgłoszenia należy dokonać w terminie 6 miesięcy od dnia sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia. Pozostali spadkobiercy, niezaliczani do najbliższej rodziny, składają deklarację SD-3, służącą do obliczenia i zapłaty należnego podatku. W tym przypadku termin na złożenie deklaracji wynosi 1 miesiąc od dnia powstania obowiązku podatkowego.
Wynagrodzenie notariusza
Notariuszowi za dokonanie czynności notarialnych przysługuje wynagrodzenie, nazywane zwyczajowo taksą notarialną, obliczane zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Taksa notarialna powiększana jest o należny podatek od towarów i usług (23%).
Na cenę poświadczenia dziedziczenia składają się:
- protokół przeszukania Notarialnego Rejestru Testamentów – 200 zł + VAT,
- protokół dziedziczenia – 100 zł + VAT,
- akt poświadczenia dziedziczenia – 50 zł + VAT,
- protokół otwarcia i ogłoszenia testamentu – 50 zł +VAT,
- oświadczenie o przyjęciu spadku – 50 zł + VAT od każdego spadkobiercy,
- wypisy – 6 zł netto za stronę + VAT,
- opłata za rejestrację aktu poświadczenia dziedziczenia w Rejestrze Spadkowym – 5 zł.
Konkretną wysokość taksy notarialnej notariusz ustala ze stronami czynności.