Umowa darowizny
Umowa darowizny jest czynnością prawną, na mocy której Darczyńca nieodpłatnie przekazuje określone prawo lub rzecz Obdarowanemu, działając z zamiarem przysporzenia mu korzyści kosztem własnego majątku. Istotą tej umowy jest jej bezpłatny charakter – Obdarowany nie jest zobowiązany do spełnienia jakiegokolwiek świadczenia w zamian.
Przy umowie darowizny nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym często ustanawia się na rzecz Darczyńcy służebność osobistą mieszkania lub użytkowania. Takie rozwiązanie pozwala Darczyńcy na dalsze korzystanie z domu (np. zamieszkiwanie w nim) mimo przeniesienia własności na Obdarowanego. Ustanowienie służebności może być istotnym zabezpieczeniem interesów Darczyńcy i jest ujawniane w księdze wieczystej nieruchomości.
Nieruchomość gruntowa
Nieruchomość gruntowa to część powierzchni ziemi stanowiąca odrębny przedmiot własności. Może obejmować jedną działkę gruntu lub kilka działek ewidencyjnych. Nieruchomość gruntowa może mieć charakter zabudowany lub niezabudowany. W przypadku nieruchomości zabudowanej mogą na niej znajdować się budynki mieszkalne lub niemieszkalne, jeden obiekt lub kilka.
Wymagane dokumenty:
- Dokumenty tożsamości stron – dowód osobisty lub paszport,
- Tytuł nabycia – np. wypis aktu notarialnego (umowa sprzedaży, darowizny), prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia,
-
Zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego stwierdzające, że podatek od spadków i darowizn został zapłacony lub że nabycie jest zwolnione od podatku albo że zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek przedawnienia – w sytuacji, gdy:
- nabycie nastąpiło w drodze spadku lub zasiedzenia,
- nabycie nastąpiło w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności na mocy postanowienia sądowego wydanego po dniu 01 stycznia 2007 roku,
- Wypis z rejestru gruntów i budynków – wydawane przez Starostwo bądź Urząd Miasta,
- Wyrys z mapy ewidencyjnej – w przypadku, gdy darowaną działkę należy wydzielić z księgi wieczystej i założyć dla niej nową księgę wieczystą,
- Zaświadczenie o przeznaczeniu nieruchomości zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego – wydawane przez Urząd Gminy,
- Informacja o wartości nieruchomości.
W wyjątkowych sytuacjach mogą być potrzebne również inne dokumenty niż wymienione powyżej.
Podatek
Przy darowiźnie nieruchomości notariusz jest zobowiązany do obliczenia, pobrania i przekazania do właściwego Urzędu Skarbowego podatku od spadku i darowizn. Notariusz zawiadamia Urząd Skarbowy, przesyłając wypis sporządzonej umowy, co zastępuje obowiązek samodzielnego zgłoszenia darowizny przez strony. Dzięki temu Darczyńca i Obdarowany nie muszą składać dodatkowych deklaracji w Urzędzie Skarbowym. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, zwolnieni z podatku od spadków i darowizn są członkowie najbliższej rodziny, tzw. grupa „zero”, do której należą: małżonek, zstępni (dzieci, wnuki, itp.), wstępni (rodzice, dziadkowie, itp.), pasierbowie, rodzeństwo, ojczym i macocha. W przypadku darowizn między osobami spoza najbliższej rodziny, podatek jest naliczany według odpowiedniej grupy podatkowej i stawki procentowej, uzależnionej od stopnia pokrewieństwa oraz wartości przekazanej darowizny.
Opłaty sądowe
Notariusz zobowiązany jest pobrać opłatę sądową od wniosku o wpis w księdze wieczystej i przekazać ją na rachunek właściwego sądu rejonowego, co jest warunkiem dokonania wpisu w księdze wieczystej.
Wysokość opłat określa ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Najczęściej pobierane opłaty wynoszą:
- 200 zł – za wpis własności,
- 200 zł – za wpis służebności.
Wynagrodzenie notariusza
Notariuszowi za dokonanie czynności notarialnych przysługuje wynagrodzenie, nazywane zwyczajowo taksą notarialną, obliczane zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Taksa notarialna powiększana jest o należny podatek od towarów i usług (23%).
Konkretną wysokość taksy notarialnej notariusz ustala ze stronami czynności.